ادبستان معرفت
استاد محمد مهدی معماریان ساوجی

۹۹-۲-۲۱ تفسیر سوره طه جلسه ۷ آیه ۱۱۶-۱۲۱

بسم الله الرحمن الرحیم

تفسیر سوره طه (یکشنبه ۹۹/۲/۲۱)

وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِکهِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِیسَ أَبَیٰ
و هنگامی که گفتیم به فرشتگان سجده کنید برای آدم پس سجده کردند جز ابلیس که سرپیچید (۱۱۶)
سجده کردن بمعنای تحت ولایت آدم در آمدن است.
در روایات داریم. همانطور که شیطان ولایت آدم را نپذیرفت کسانیکه ولایت امامان اهلبیت ع را نپذیرند مثل شیطان هستند که ولایت آدم را نپذیرفت.

فَقُلْنَا یا آدَمُ إِنَّ هَٰذَا عَدُوٌّ لَّک وَلِزَوْجِک فَلَا یخْرِجَنَّکمَا مِنَ الْجَنَّهِ فَتَشْقَیٰ
پس گفتیم ای آدم همانا این است دشمنی برای تو و همسرت هان تا برون نکند شما را از بهشت که تیره بخت شوی (۱۱۷)
در این آیه چند مطلب مطرح شده.
علت عدوات ابلیس با آدم در چه بود؟ این عدوات ذاتی است قبل از نزول آدم بر زمین این عداوت بوده.
و علتش حسادت ابلیس به آدم است.

قَالَ أَرَأَیتَک هَٰذَا الَّذِی کرَّمْتَ عَلَی لَئِنْ أَخَّرْتَنِ إِلَیٰ یوْمِ الْقِیامَهِ لَأَحْتَنِکنَّ ذُرِّیتَهُٓ إِلَّا قَلِیلًا
اسراء آیه ۶۲
[سپس] گفت: مرا خبر ده این کسی که او را بر من برتری دادی [سببش چه بود؟] اگر تا قیامت مهلتم بخشی، بی‌تردید فرزندانش را جز اندکی لجام می‌زنم [و به دنبال خود به عرصه هلاکت و نابودی می‌کشم.]

این عدوات کار را به جایی رساند که شیطان در مقابل خدا ایستاد، چون خدا امر به سجده کرده بود. لذا حرف خدا را نپذیرفت.
همانطور که رسول الله ص فرمود: من کنت مولاه فهذا علی مولاه (اینجا هم خدا امر فرمود به ولایت مولی علی ع)

نکته ظریف: شیطان و ادم نماد دو سری از انسانها هستند
عده‌ای آدم صفت و عده‌ای شیطان صفت
برخی انسانها شیطان صفت هستند
وَکذَٰلِک جَعَلْنَا لِکلِّ نَبِی عَدُوًّا شَیاطِینَ الْإِنْسِ وَالْجِنِّ
شیطانی از انس و شیطانی از جن داریم
خداوند در سوره فاطر فرموده (شیطان دشمن شماست او را دشمن بگیرید. فاتخذوه عدواً
اولیای خدا با کسی دشمنی نمی‌کنند

روایت از صدیقه طاهره س (این‌ها با ابا الحسن ع دشمنی نکردند مگر بخاطر عدل و ایمان علی ع
اما شیطان ذاتاً دشمن آدم است.
رسول الله ص: شما به ولایت الله نمی‌رسید مگر دوست بدارید دوستان خدا را و دشمن بدارید دشمنان خدا را.
سؤال شد چطور بشناسیم دوست و دشمن خدا را! رسولخداص دست خود را گذاشت روی سر امیرالمؤمنین ع و فرمود دوستان این دوستان خدا و دشمنان این دشمنان خداوند هستند..

قوه غضبیه باعث حسادت می‌شود باید کنترل شود.
شعراز جناب سعدی
وامش مده آن که بی نماز است
گرچه دهنش ز فاقه باز است
کو فرض خدا نمی‌گزارد
از قرض تو نیز غم ندارد

آنکه واجب خدا را انجام نمی‌دهد می‌خواهد قرض تو را بدهد مثل شیطان که از خدا اطاعت نکرد می‌خواهد خیرخواه آدم بشود؟ کسیکه بخدا اعتقاد ندارد هیچ جور به او نمی‌شود اطمینان کرد

فَقُلْنَا یا آدَمُ إِنَّ هَٰذَا عَدُوٌّ لَّک وَلِزَوْجِک فَلَا یخْرِجَنَّکمَا مِنَ الْجَنَّهِ فَتَشْقَیٰ
پس گفتیم ای آدم همانا این است دشمنی برای تو و همسرت هان تا برون نکند شما را از بهشت که تیره بخت شوی (۱۱۷)
بحث عصمت انبیاء است.
علمای شیعه قائل به عصمت انبیاء هستند
علمای غیر شیعه اختلاف دارن بعضی قائل هستند و بعضی نیستند و خود این دو دسته می‌شوند
بعضی‌ها برای قبل از نبوت قائل به عصمت نیستند
بعضی‌ها می گویند در امور دینی عصمت دارند در مورد امور غیر دینی عصمت ندارند.
اما شیعیان معتقد به عصمت انبیا هستند
چرا فتشقی را مفرد آورد؟
یکی از مطالب دلنشین
زن تابع مرد است. اگر مردی بدبخت بشود زن به تابع مرد بدبخت می‌شود.

إِنَّ لَک أَلَّا تَجُوعَ فیها وَلَا تَعْرَیٰ
همانا تو را است که نه گرسنه شوی در آن و نه برهنه گردی (۱۱۸)

وَأَنَّک لَا تَظْمَأُ فیها وَلَا تَضْحَیٰ
و آنکه نه تشنه شوی در آن و نه در آفتابمانی (۱۱۹)
این چهار مورد گرسنگی و برهنگی و تشنگی و بی خانگی اگر برای انسان نباشد تکاپو هم نیست. و به تبع این چهار مورد بخل و حسادت و ایثار و … پیش میاد.

جناب ابن عربی: این چهار مورد باهم نسبت دارند یعنی گرسنگی با برهنگی و همچنین تشنگی با آفتاب زدگی. لباس ظاهر را می‌پوشاند و طعام باطن داخل شکم را …
وتشنگی و سایبان هر دو در مورد گرماست

فَوَسْوَسَ إِلَیهِ الشَّیطَانُ قَالَ یا آدَمُ هَلْ أَدُلُّک عَلَیٰ شَجَرَهِ الْخُلْدِ وَمُلْک لَّا یبْلَیٰ
پس به ریو افکندش شیطان گفت ای آدم آیا راهبریت کنم بر درخت جاودانی و پادشاهی‌ای که کهنه نگردد (۱۲۰)
راه ورود شیطان به انسان وسوسه است
وسوسه یعنی گفتار باطنی در درون انسان که شیطان تکرار می‌کند و تصویر گری می‌کند
اقاجان می‌فرماید گوش دهان جان است.
روایت. امام جواد ع: کسیکه گوش دل بسپارد به سخنرانی کسی بنده اوست.
اگر سخنران از جانب شیطان باشد، مستمع می‌شود بنده شیطان
واگر سخنران از طرف خدا باشد بنده خدا می‌شود.

نکته چرا پدر شما آدم گول خورد؟ بخاطر هوس
تصور جاوید بودن برای انسان یاد مرگ را از جلوی چشم انسان می‌برد و تمام همّ شیطان اینست که برای انسان تصور خلود ایجاد کند تا یاد مرگ را از انسان بگیرد

روایت عجیب از امیرالمؤمنین ع (هیچ امر یقینی مشکوک تر از مرگ نیست.
همه یقین دارند می‌میرند ولی کسی باور ندارد.
اول کار شیطان برای انسان تصور خلود است و در آن موقع انسان مرگ و حساب و کتاب را از یاد می‌برد.
رسول الله کسیکه روزی ۲۱ بار یاد مرگ کند با شهدای بدر محشور می‌شود.
مؤمن زیرک است و زیرکی او بخاطر یاد مرگ است.

طه
فَأَکلَا مِنْهَا فَبَدَتْ لَهُمَا سَوْآتُهُمَا وَطَفِقَا یخْصِفَانِ عَلَیهِمَا مِن وَرَقِ الْجَنَّهِ وَعَصَیٰ آدَمُ رَبَّهُ فَغَوَیٰ
پس خوردند از آن پس نمودار شد برای ایشان عورتهای ایشان و آغاز کردند گرد آوردند بر خود از برگهای بهشت و نافرمانی کرد آدم پروردگار خویش را پس زیانکار شد (۱۲۱)
وقتی آدم و حوا وارد بهشت شدند خداوند فرمود به این درخت نزدیک نشوید و آن همان دین و فقه است
تصویر دین به صورت این داستان است
دین می‌گوید هر طور خواستی معامله کن فقط نزول ندهید هر غذایی خواستید بخورید فقط حرام نخورید …
آدم و حوا محرم هم هستند چرا خود را پوشاندند! زیرا لباس پوشیدن امری فطری است.
آیه قران: ای بنی آدم مراقب باشید شیطان پدر.. شما را گول زد و لباس او را در آورد و از بهشت راند.
فطرت انسان عریان بودن را زشت می‌داند و شیطان قصد دارد انسان را عریان کند و زشتی های او را به چشمش بکشد
الحمدالله علی الولا به جاویدگانی در بهشت.

دانلود فایل صوتی

۵/۵ - (۱ امتیاز)
مطالب مرتبط
ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.