ادبستان معرفت
استاد محمد مهدی معماریان ساوجی

۱۴۰۱-۱-۳۱ تفسیر سوره مریم آیات ۷۳-۷۵ جلسه ۱۰

بسم الله الرحمن الرحیم

چهارشنبه ۱۴۰۱/۱/۳۱ (تفسیر سوره مریم)

موضوع: ایات ۷۳ الی ۷۵

(جلسه ۱۰ شب قدر)

مریم

وَإِذَا تُتْلَىٰ عَلَیْهِمْ آیَاتُنَا بَیِّنَاتٍ قَالَ الَّذِینَ کَفَرُوا لِلَّذِینَ آمَنُوا أَیُّ الْفَرِیقَیْنِ خَیْرٌ مَّقَامًا وَأَحْسَنُ نَدِیًّا

و هر گاه خوانده شود بر ایشان آیتهاى ما تابناک گویند آنان که کفر ورزیدند بدانان که ایمان آوردند کدام از دو گروهند بهتر در جایگاه و نکوتر در انجمن (۷۳)

در آیه ۵۸ همین سوره فرمود، وقتی آیات الرحمن بر انبیا خوانده شود خروا سجدا و بکیا، حق این است که اینها انجام می‌دهند و به گریه می افتند.

در اینجا این” علیهم ” انان، همه مردم را در بر می‌گیرد.

انان که کفر می‌ورزند به انبیا وآیات الهی به انان که ایمان دارند می گویند، بحث نبوت می اید وسط کَفَرُوا لِلَّذِینَ آمَنُوا….

کفر ورزان میگویند، أَیُّ الْفَرِیقَیْنِ خَیْرٌ مَّقَامًا وَأَحْسَنُ نَدِیًّا..

کدام وضع بهتر داریم ما که پول داریم یا شما که مومنان بیچاره هستید.

انها می‌خواهند بگویند اگر وضع دنیایی ما خوب و یا مجالس بهتری داریم و پیامبر را قبول نداریم پس مابهتریم نه شما که دنبال خدا و پیامبر افتاده‌اید

نکته (این یکی از اساس‌ترین تبلیغات در طول تاریخ است که شما ایمان دارید وضعتان مثل ما خوب نیست پس حق باماست که وضعمان خوبست)

مثلاً در قران حضرت موسی ع آمد به مصر برای فعالیت کردن و فرعون ندا کرد در قوم خودش ایا من بهتر هستم یا این که هیچی ندارد

الزخرف: وَنَادَىٰ فِرْعَوْنُ فِی قَوْمِهِ قَالَ یَا قَوْمِ أَلَیْسَ لِی مُلْکُ مِصْرَ وَهَٰذِهِ الْأَنْهَارُ تَجْرِی مِن تَحْتِی أَفَلَا تُبْصِرُونَ

و بانگ برآورد فرعون در قوم خویش گفت اى قوم من آیا نیست از آن من پادشاهى مصر و این جویها روانند از زیرم آیا نمی‌بینید (۵۱)

یعنی ایا من بهتر نیسیتم از موسی که نمی‌تواند درست حرف بزند

یکی از ازمایشهای الهی است کسی که وضع او خوب بود آیا بر حق است و برعکس …؟

این استدلال کسانی است که فقط دنیا را می‌بیند.

فکر و اندیشه انسان با وضع مادی انسان متفاوت است کسی که فکر درست ندارد ولی وضع مادی او خوب هست این دلیل بر حقانیت او نیست (یکی از امتحانهای بزرگ الهی است)

روایت: حضرت ابراهیم ع دعایی دارد: رَبَّنا لا تَجْعَلْنا فِتْنَهً لِلَّذِینَ کَفَرُوا وَ اغْفِرْ لَنا رَبَّنا إِنَّکَ أَنْتَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ

خدایا ما را فتنه کسانی که کفر می‌ورزند قرار مده.

روایت: قبل از حضرت ابراهیم ع همه مؤمنین فقیر بودند و همه پولدارها کافر بودند وقتی حضرت ابراهیم اینطور دعا کرد بعضی از مؤمنین پولدار شدند و بعضی از کفار هم فقیر شدند.

در مورد جبت و طاغوت (جبت یکبار در قران آمده، جبت به معنی ساحر وکاهن و.. معناشده، اما جبت یعنی مصر (ایجبت Egypt)، تمدن مصر را می‌گوید، یومنون للجبت یعنی مصر زده شده بودنند. مصر از نظر تکنولوژی پیشرفته بود اما شرک آلود. مثل غرب زدگی این زمان

وقتی ایات بینات است دیگر جای حرفی نیست.

انها می گویند وضع ما بهتر است پس حق با ماست و ما بهتر هستیم، پس آخرت و خدا در کار نیست

حواسمان باشد این حرفها برای زمان خاص نیست الان هم مطرح است.

نکته (فقیر شدی فکر نکنی از چشم خدا افتادی و پولدار شدی گمان نکنی محبوب خدا گردیدی)

روایت: پیامبر اکرم-صلی الله علیه و اله

لَوْ کَانَتِ اَلدُّنْیَا تَعْدِلُ عِنْدَ اَللَّهِ مِثْلَ جَنَاحِ بَعُوضَهٍ مَأَعْطَى کَافِراً وَ لاَ مُنَافِقاً مِنْهَا شَیْئاً.

اگر دنیا نزد خدا به قدر بال پشه‌ای ارزش داشت، چیزی از آن را به کافر و منافق نمی‌داد.

نه بلای دنیا عقوبت است، نه مال دنیا اجر و ثواب است.

مریم وَکَمْ أَهْلَکْنَا قَبْلَهُم مِّن قَرْنٍ هُمْ أَحْسَنُ أَثَاثًا وَرِئْیًا و بسا نابود کردیم پیش از ایشان از قرنهایى که نکوتر بودند در ابزار (کالاها) و در منظر (۷۴)

در اینجا خداوند جواب حرف اینها را می‌دهد

چرا می‌گوید، و کم اهلکنا…

و چقدر هلاک کردیم قرنها..، قرن یک معنای آن شاخ است، هر صد سال یک قرن است، در قران به یک زمان که مردم در آن زندگی می‌کنند و یا یک نسل مثلاً زندگی می‌کنند. می‌گوید قرن

وکم اهلکنا

واو عطف است یعنی

و چقدر هلاک کردیم از ایشان، واو عطف یعنی قبلش مطلبی هست وابسته به اینجا قُلْ مَتَاعُ الدُّنْیَا قَلِیلٌ، حالا با بی ارزشی دنیا چقدر هلاک کردیم ازقرن های گذشته پس هم بی ارزش است هم بی امنیت

اینجا دار هلاکت است دل نبندید.

مریم قُلْ مَن کَانَ فِی الضَّلَالَهِ فَلْیَمْدُدْ لَهُ الرَّحْمَٰنُ مَدًّا حَتَّىٰ إِذَا رَأَوْا مَا یُوعَدُونَ إِمَّا الْعَذَابَ وَإِمَّا السَّاعَهَ فَسَیَعْلَمُونَ مَنْ هُوَ شَرٌّ مَّکَانًا وَأَضْعَفُ جُندًا

بگو آنکه در گمراهى است پس باید مهلت دهد بدو خداوند مهربان مهلتى تا گاهى که بینند آنچه را وعده داده شوند یا شکنجه و یا ساعت را زود است بدانند کیست آنکه بدتر است در جایگاه و سست‌تر است در سپاه (۷۵)

این سخنان از مصادیقش، مشرکان قریش صدر اسلام است.

کَانَ فِی الضَّلَالَهِ…کسی که در گمراهی است.

امداد در کارهای خیر است و مد در کارهای شر است.

فَلْیَمْدُدْ…. می‌کشد خدا کسی که در گمراهی است.

یک معنای آن خداوند او را در گمراهی مدد می‌کند در چیزهای که بیشتر او را بدبخت می‌کند.

خدا کمک می‌کند که خوب برود در گمراهی تا انجا که ببیند آنچه وعده داده شده است.

آنچه وعده داده شده چیست؟ إِمَّا الْعَذَابَ وَإِمَّا السَّاعَهَ

یا عذاب است یا ساعت که ساعت از اسما قیامت است

و این می‌شود عذاب دنیایی

حدیث ۵۲۳ (کتاب بشارتهای پیامبر به شیعیان علی ع

ص ۷۳۹ (مؤلف: عماد الدین طبری)(مترجم: محمد فربودی)

اصبغ بن نباته عبدی می‌گوید: چون ابن ملجم بر امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب علیه السلام ضربه زد صبحگاه ما چند نفر از یاران حضرت من حارث و سوید بن غفله و گروهی دیگر برای دیدن آن حضرت رفتیم چون بر درخانه نشستیم و صدای گریه شنیدیم و ما نیز گریستیم امام حسن مجتبی علیه السلام از خانه بیرون آمده و فرمود امیرالمؤمنین علیه السلام می‌فرماید به خانه‌های خود بروید.

همه رفتند جز من در این هنگام صدای ناله از خانه حضرت بلند شد و من نیز گریستم امام حسن علیه السلام بیرون آمد و فرمود مگر نگفتم بروید عرض کردم نه به خدا سوگند ای پسر رسول خدا نفسم با من یاری نمی‌کند و پاهایم نمی‌تواند بدنم را بکشد تا بروم تا امیرالمؤمنین علیه السلام را ببینم.

این را گفتم و باز گریستم حضرت اندکی درنگ کرد و به درون خانه رفت و چیزی نگذشت که بیرون آمده و به من فرمود داخل شو.

پس بر آقا امیرالمؤمنین علیه السلام وارد شدم دیدم حضرت تکیه داده و عمامه‌ای زرد رنگ به سر مبارک بسته است و از کثرت خونریزی رنگ چهره مبارکش بقدری زرد شده بود که نمی‌دانم صورت مبارکش زردتر بود یا دستمالی که به سر بسته بود خود را به دامان حضرت انداختم و او را بوسیدم و گریستم.

فرمود اصبغ گریه مکن به خدا سوگند دارم به سوی بهشت می‌روم.

عرض کردم فدایت شوم.! بخدا سوگند می‌دانم که شما به سوی بهشت می‌روید اما گریه من از فقدان و دوری شماست یا امیرالمؤمنین! فدایتان شوم خواهش می‌کنم حدیثی را که از رسول خدا صلی الله علیه وسلم شنیده‌اید برایم بفرمایید، زیرا من فکر می‌کنم دیگر پس از این روز نتوانم از شما حدیثی بشنوم.

فرمود آری اصبغ روزی رسول خدا (ص) را فرا خواند و فرمود ای علی! به مسجد من برو و بر منبر بالا برو و مردم را بسوی خود بخوان، و پس از حمد و ثنای خداوند بر من درود فراوان می‌فرستی آنگاه می گوئی:

ای مردم! من فرستاده رسول خدا (ص) به سوی شما هستم و ایشان به شما می‌فرمایید:

آگاه باشید لعنت خدا و لعنت فرشتگان مقرب و پیامبران مرسل خداوند و لعنت من بر هر کس که خود را به غیر پدر خودش منتسب کند یا خود را از آن غیر صاحبان خود بداند، یا مزد کارگری را کم گذارد و به او ستم روا دارد.

من به مسجد آن حضرت رفتم حمد و ثنای الهی را به جای آوردم، و بر رسول خدا صلی الله علیه و سلم درود فراوان فرستادم و سپس گفتم ای مردم! من فرستاده رسول خدا صلی الله علیه وسلم به سوی شما هستم، و ایشان به شما می‌فرماید:

آگاه باشید لعنت خداو لعنت فرشتگان مقرب و پیامبران مرسل خدا لعنت من بر هر کس که خود را به غیر پدر منتسب کند، یا خود را از آن غیر صاحبان خود بداند، یا مزد کارگری را کم گذارد.

هیچکس سخنی نگفت عمر بن خطاب که: گفت ای اباالحسن! پیامت را رساندی ولی سخنی سربسته و بدون شرح و تفسیر آوردی، گفتم: به رسول خدا (ص) می‌گویم.

پس خدمت پیامبر صلی الله علیه و سلم بازگشتم و جریان را گزارش دادم، فرمود: به مسجد باز گرد، و بر منبر برو وحمد و ثنای الهی به جای آورد و بر من درود فرست، سپس بگو:

ای مردم! ما چیزی برای شما نیاوریم، مگر اینکه تأویل و تفسیر آن را نیز نزد خود داریم.

آگاه باشید که منم پدر شما، آگاه باشید منم مولا و صاحب اختیار شما، آگاه باشید منم اجیر و مزدبر شما (که مزد رسالتم را که همانا مودت اهل بیتم علیه السلام می‌باشد، از شما می‌خواهم)

کسی که خودش را به غیر پدرش منسوب کند

کسی که خودش را به غیر ولی اش نسبت بدهد

کسی که ظلم کند در اجر اجیر و چقدر ظلم کردند اینها که امیرالمؤمنین ع وقتی ضربت خورد

گفت فزت و رب الکعبه راحت شدم خدا

” یا امیرالمؤمنین روحی فداک

یا امام متقین نفسی وقاک

اننی مسکین ارجو رحمتک

اغننی من فضلک عمن سواک ”

الحمدلله علی الولایه

دانلود فایل صوتی

۵/۵ - (۱ امتیاز)
مطالب مرتبط
ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.